Elita shterpe

Pozita inferiore ka detyruar shumë segmente në shoqëri të marrin punën në dorën e tyre dhe të bëjnë veprime që nuk janë në pajtim me standardet normale të rrethit ku jetojnë dhe veprojnë. Të tillët rrethi nuk i vëren, por dhe kur i vëren nuk i kupton. Ata si të tillë nuk mund të zënë vend në mozaikun e quajtur shoqëri, ndaj me fjalët dhe veprimet e tyre imponohen, shtyhen me “bërryla” për të krijuar hapësirë edhe për ta. Kështu, femrat përdorin shminkën, take të zhurmshme dhe zbukurime të shumta ekspresive; çunat përdorin guralecë për t’ua hedhur kalimtarëve, për t’ua tërhequr vërejtjen atyre. Ata përdorin edhe kapela e rroba ekstravagante, frizura çoroditëse me ngjyra e figura të pakuptueshme si shenjë identifikuese dhe si rrebelim ndaj ofertës së shoqërisë e cila nuk gjen kohë për ta dhe nuk kujdeset për ta. Për këtë dhe arsye të ngjashme ata shprehin “cilësitë” e tyre para auditoriumit: në familje, shkollë, rrugë e kudo tjetër. Me të njëjtin qëllim, por me mjete të tjera, për fat të keq, imponohen dhe zhurmojnë edhe politikanët. Ata në mungesë vlerash e cilësish, në mungesë programesh konkrete prej lideri dhe qeveritari, përdorin sllogane, epitete, rekuizite e çka jo, për të fituar simpatinë dhe besimin e auditoriumit, të elektoratit dhe të qytetarëve në përgjithësi. Për fat edhe më të keq, ngjashëm veprojnë edhe shumë njerëz “akademikë”, shkencëtarë e pedagogë, të cilët në mënyrë “mafioze”, duke shfrytëzuar pozitën në shoqëri, sigurojnë (blejnë) tituj shkencorë, për të treguar dhe dëshmuar në shoqëri peshën dhe cilësinë e tyre (që në fakt mungon). Kjo modë dhe ky trend në shoqërinë tonë, edhe pse ka ekzistuar edhe më herët, tanimë ka marrë përmasa shqetësuese. Zakonisht, manifestimet e tilla janë të pranishme në kombet, shoqëritë dhe bashkësitë e vogla, të cilat dobësitë, mosdinjitetin, ngurtësinë, injorancën dhe pasigurinë e tyre e kamuflojnë me rekuizite, tituj dhe sllogane të ndryshme.^[1]

Për fat të keq, ky trend, ritëm ka filluar të manifestohet me të madhe edhe brenda bashkësisë islame në botë dhe te ne. Duke stërtheksuar përdorimin e titujve, të slloganeve dhe të rekuzitave, ata janë aktivë “me qëllim të legjitimimit të fuqisë së tyre brenda grupit konkret shoqëror”. Imitojnë partitë politike dhe veprojnë sipas lojës së tyre prej lideri.[2] Për këtë qëllim, përdoret shprehja e plotë efendi, apo e shkurtuar ef., haxhi apo h., hafiz apo hfz., mulla apo m. (nga mewla), magjistër / master apo mr., doktor apo dr.. Këto shprehje vendosen para emrit apo ndërmjet emrit e mbiemrit, sikur me këtë dëshirohet t’i jepet infuzion personit të caktuar, sikur dëshirohet t’i jepet fuqia dhe shkelqësia e cila natyrisht dhe faktikisht i mungon atij personi. Nuk u mjafton stërtheksimi i titujve, por blejnë ahmedije me lidhje dhe çanta të posaçme, blejnë rroba të shtrenjta, kravata speciale, vetura të shtrenjta dhe me xhama të errët, për t’u imponuar para auditoriumit me vlera të huaja, sepse u mungon vlera e mirëfilltë brenda e tyre. Nuk është larg edhe koha kur disa besimtarë do të shtojnë epitetet “Agjëroj të hënën dhe të enjten” apo shkurtesën AHE, “Jam në i’tikaf” apo shkurtesën JI, “Fali namaz nate” apo FNN.

Ta imagjinojmë Ebu Bekrin, Omerin, Osmanin, Aliun r.a. para vetes! Ta imagjinojmë Hasan Basriun, Ebu Hanifen, Imam Maturidiun, Ibn Hazmin, Ibn Haldunin, ….. Kurrfarë titujsh pos atyre që ua ka dhënë vetë populli, rrethi, historia, puna dhe virtytet e tyre. Këta emra nuk durojnë dekore të huaja, dekore artificiale, edhe pse posedonin lartësi dhe aftësi njerëzore.

Imagjinojeni sikur Ebu Bekrit etj. t’u thoshim para syve: Hafiz Ebu Bekri, Haxhi Ebu Hanifeh, Mulla Shafiu, haxhi reis efendi, haxhi mufti efendi, dr./mr.haxhi Filan efendi Filani,  etj.etj. Vallë nuk i dinin ata këto apo manipulime të ngjashme? Vallë, nuk iu pëlqenin atyre epitetet dhe fjalët e mëdha, edhe pse ata kishin dinjitet t’i bartin ato? E qartë, “shminka” është e nevojshme për personalitetet e “padëshmuara”, “të dështuara” në profesionin e tyre, në jetën e tyre. [3]

Ndoshta do të duket e vrazhdë, ndoshta do të tingëllojë jokëndshëm, por ku qëndron dallimi ndërmjet elites politike, shkencore e fetare dhe elites së shpërfillur (lypsarëve etj.)? Politikanët abuzojnë me fondet publike dhe me pozitat politike, pasurohen dhe shndërrohen në “bosë” të paprekur. Shkencëtarët abuzojnë me dijen dhe me ata që e kërkojnë dijen; shesin nota dhe nuk përgatiten për punën e tyre. Hoxhët abuzojnë me detyrën e imamit, çdo gjë e komercializojnë vrazhdë: leximin e Kur’anit, lutjet e ndryshme, Jasinin, hatmen, duanë e dhëndrrit, dhe më e dhembshmja, shkruajnë hajmali. Në shikim të parë janë gojëmbël, janë mjaft teatral para masës, por në të vërtetë pak punojnë kurse shumë fitojnë.

Kësaj gjendjeje mos i thuani amin.[4]